*जागतिक साकव्य विकास मंच तथा श्रीशब्द लालित्य समूह सदस्य ज्येष्ठ लेखक कवी श्रीकांत धारकर लिखित अप्रतिम लेख*

*आज आठवी माळ…*

 नवरात्रीची अष्टमी आणि घागर पूजनाचा मंगल सोहळा…!!

नवरात्रीचा उत्सव म्हणजे आदिशक्तीचा जागर, भक्तीचा गजर आणि श्रद्धेचा अनुपम सोहळा! नऊ दिवस चालणाऱ्या या भक्तिमय उत्सवातील आठवा दिवस म्हणजेच महाष्टमी! देवीच्या आराधनेत विशेष महत्त्व असलेला हा दिवस भक्तांसाठी शक्ती, श्रद्धा आणि चैतन्याचा अनोखा संगम घेऊन येतो.

आज नवरात्रीची आठवी माळ… मंदिरांमध्ये, देवीच्या मंडपांमध्ये आणि घराघरांत भक्तिमय वातावरण अनुभवायला मिळत आहे. फुलांची सजावट, दिव्यांचा लखलखाट, धूप-दीपाचा सुगंध, देवीच्या नावाचा जयघोष आणि भक्तांच्या मुखातून उमटणारा

“उदे गं अंबे उदे!” हा गजर संपूर्ण वातावरणाला मंगलमय करून टाकतो.

घागर पूजन आणि घागर फुंकण्याची परंपरा

नवरात्रीच्या अष्टमीला अनेक ठिकाणी घागर पूजन आणि घागर फुंकण्याचा पारंपरिक कार्यक्रम मोठ्या श्रद्धेने व उत्साहाने साजरा केला जातो. या परंपरेला लोकसंस्कृतीत विशेष स्थान आहे. घागर ही केवळ एक वस्तू नसून ती भक्ती, पवित्रता आणि देवीच्या शक्तीचे प्रतीक मानली जाते.

घागरीचे विधीपूर्वक पूजन करून देवीसमोर श्रद्धेने नतमस्तक होणे, तिच्या चरणी प्रार्थना करणे आणि घागर फुंकण्याच्या पारंपरिक विधीत सहभागी होणे, हा या सोहळ्याचा महत्त्वाचा भाग असतो. घागर फुंकण्याच्या वेळी निर्माण होणारा नाद, त्यासोबत होणारा देवीचा जयघोष आणि भक्तांच्या चेहऱ्यावरील भाव भक्तीचा एक वेगळाच अनुभव देतात.

ढोल-ताशांचा गजर, टाळ-मृदंगांचा निनाद आणि देवीच्या आरतीने सारा परिसर दुमदुमून जातो. या सोहळ्यातून पिढ्यान्‌पिढ्या जपल्या गेलेल्या लोकपरंपरा, सांस्कृतिक वारसा आणि सामूहिक श्रद्धेचे दर्शन घडते.

अष्टमीचे आध्यात्मिक महत्त्व

महाष्टमी हा देवीच्या शक्तिरूपाची उपासना करण्याचा महत्त्वपूर्ण दिवस आहे. दुर्गामातेच्या चरणी प्रार्थना करून जीवनातील संकटांवर मात करण्याचे बळ, मनाला शांती आणि कुटुंबाला सुख-समृद्धी लाभावी, अशी भक्तांची भावना असते. अनेक ठिकाणी या दिवशी कन्यापूजन, विशेष पूजा, होमहवन आणि महाआरती असे धार्मिक कार्यक्रमही आयोजित केले जातात.

नवरात्रीच्या या आठव्या माळेला भक्तीचा सुगंध अधिक गडद होतो, श्रद्धेची ज्योत अधिक तेजस्वी होते आणि देवीच्या चरणी अर्पण केलेली प्रत्येक प्रार्थना मनाला नवी ऊर्जा देते.

घागर पूजनाचा पवित्र विधी, घागर फुंकण्याचा पारंपरिक नाद आणि अंबेमातेच्या जयघोषाने आजचा अष्टमीचा दिवस अधिकच मंगलमय होतो. हा केवळ धार्मिक विधी नाही, तर आपल्या संस्कृतीशी, परंपरेशी आणि श्रद्धेशी नाते जोडणारा एक भावपूर्ण सोहळा आहे.

चला, आजच्या या पवित्र अष्टमीच्या दिवशी आदिशक्तीच्या चरणी नतमस्तक होऊया. सर्वांच्या आयुष्यात सुख, शांती, आरोग्य, समाधान आणि समृद्धी नांदो, प्रत्येक संकटावर मात करण्याचे सामर्थ्य लाभो आणि मातेचा आशीर्वाद सदैव आपल्या पाठीशी राहो, हीच तिच्या चरणी प्रार्थना!

जय माता दी!

उदे गं अंबे उदे!

आई तुळजाभवानीचा विजय असो…!!

श्रीकांत धारकर

@ बुलढाणा

9422184336