महादेवाचे केरवडे येथे वनराई बंधाऱ्याची उभारणी

दुर्ग मावळा प्रतिष्ठान व नैसर्गिक पर्यावरण संवर्धन व मानवता विकास संस्थेचा स्तुत्य उपक्रम

सिंधुदुर्ग

पाणी अडवा, पाणी जिरवा या संकल्पनेतून जलसंधारण आणि पर्यावरण संवर्धनाचा संदेश देण्यासाठी महादेवाचे केरवडे गावातील तुळशीचे गाळू येथे वनराई बंधाऱ्याची उभारणी करण्यात आली. दुर्ग मावळा प्रतिष्ठान व नैसर्गिक पर्यावरण संवर्धन व मानवता विकास संस्था यांच्या अंतर्गत कार्यरत असलेल्या ऐतिहासिक पर्यावरण संवर्धन व विकास समितीच्या माध्यमातून हा उपक्रम राबविण्यात आला. या उपक्रमात बारा सदस्यांनी प्रत्यक्ष सहभागी होत श्रमदान केले.

पावसाचे पाणी वाहून जाण्यापासून रोखणे, पाण्याचा स्थानिक पातळीवर साठा निर्माण करणे आणि जमिनीत पाणी मुरण्यास मदत करणे, या उद्देशाने वनराई बंधाऱ्याची उभारणी करण्यात आली. बदलत्या हवामानाच्या पार्श्वभूमीवर पाण्याचे महत्त्व लक्षात घेता, जलसंधारणाचे छोटे-छोटे उपक्रमही भविष्यात महत्त्वपूर्ण ठरू शकतात.

वनराई बंधाऱ्यामुळे पाण्याचा प्रवाह काही काळ अडविण्यास आणि भूजल पुनर्भरणास मदत होऊ शकते. त्यामुळे अशा उपक्रमांतून स्थानिक जलस्रोतांचे संवर्धन करण्याबरोबरच पर्यावरणाविषयी जनजागृती निर्माण करण्याचाही प्रयत्न करण्यात आला.

या उपक्रमात बारा सदस्यांनी एकत्र येत वनराई बंधाऱ्याच्या उभारणीत सहभाग घेतला. सामाजिक बांधिलकी जपत निसर्ग संवर्धनासाठी प्रत्यक्ष कृती करण्याचा आदर्श या सदस्यांनी घालून दिला. पर्यावरण संवर्धनासाठी केवळ जनजागृती पुरेशी नसून प्रत्यक्ष श्रमदान आणि सातत्यपूर्ण प्रयत्नांची आवश्यकता आहे, हा संदेश या उपक्रमातून देण्यात आला.

दुर्ग मावळा प्रतिष्ठान आणि नैसर्गिक पर्यावरण संवर्धन व मानवता विकास संस्था यांच्या माध्यमातून ऐतिहासिक वारशाचे जतन, पर्यावरण संवर्धन आणि सामाजिक विकास यांची सांगड घालण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. त्याचाच एक भाग म्हणून ऐतिहासिक पर्यावरण संवर्धन व विकास समितीच्या माध्यमातून हा उपक्रम राबविण्यात आला.

गावागावांत वनराई बंधारे, वृक्षारोपण, जलस्रोतांची स्वच्छता आणि पाणी बचतीचे उपक्रम राबविल्यास पर्यावरण संवर्धनाला चालना मिळू शकते. स्थानिक नागरिक आणि युवकांनी अशा कामांत पुढाकार घेतल्यास पाणीटंचाईच्या समस्येवर मात करण्यासाठी स्थानिक स्तरावर मदत होऊ शकते.

महादेवाचे केरवडे येथील तुळशीच्या गाळूवर उभारण्यात आलेला वनराई बंधारा हा जलसंधारण आणि पर्यावरण संवर्धनाच्या दिशेने टाकलेले एक सकारात्मक पाऊल ठरले आहे.

“पाणी अडवा, पाणी जिरवा; निसर्ग जपा, भविष्य घडवा!”