सांगली / (प्रदीप जोशी, ज्येष्ठ पत्रकार) :

शहरातील रस्त्यांवरील खड्ड्यांचा प्रश्न कायमस्वरूपी व प्रभावीपणे हाताळण्या साठी सांगली–मिरज–कुपवाड शहर महानगरपालिका आता आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करण्याच्या दिशेने पाऊल टाकत आहे. रस्त्यांवरील खड्डे तातडीने बुजविण्यासाठी अवघ्या १५ ते २० मिनिटांत डांबरी पॅचवर्क करण्याची क्षमता असलेल्या आधुनिक यंत्रणेचे महापालिका मुख्यालयासमोरील रस्त्यावर प्रत्यक्ष प्रात्यक्षिक घेण्यात आले.

या प्रात्यक्षिकावेळी महापौर धीरज सूर्यवंशी, स्थायी समिती सभापती अतुल माने, विरोधी पक्षनेते मंगेश चव्हाण, महापालिका आयुक्त संजिता महापात्र यांच्यासह नगरसेवक, अधिकारी व संबंधित तांत्रिक प्रतिनिधी उपस्थित होते.

या आधुनिक यंत्रणेचे प्रमुख वैशिष्ट्य म्हणजे पॅचवर्कसाठी आवश्यक असलेली विविध उपकरणे एकाच वाहनामध्ये एकत्रितपणे उपलब्ध असतात. त्यामुळे पारंपरिक पद्धतीने खड्डे बुजविताना लागणारा अतिरिक्त मनुष्यबळ, साहित्याची वाहतूक आणि वेळ यामध्ये बचत होण्याची शक्यता आहे.

खड्ड्याची आवश्यक ती प्राथमिक तयारी करून त्यामध्ये डांबरी मिश्रण भरून पॅचवर्क करण्याची प्रक्रिया या यंत्रणेद्वारे जलदगतीने करता येते. त्यामुळे रस्त्यांवरील छोट्या-मोठ्या खड्ड्यांवर त्वरित उपचार करण्यासाठी ही यंत्रणा उपयुक्त ठरण्याची अपेक्षा आहे.

सध्या खड्डे बुजविण्यासाठी पारंपरिक पद्धतीने स्वतंत्र मनुष्यबळ, साहित्य, वाहने आणि उपकरणांची आवश्यकता भासते. त्यामध्ये वेळही मोठ्या प्रमाणात लागतो. त्याच्या तुलनेत या आधुनिक यंत्रणेच्या साहाय्याने एका खड्ड्याचे पॅचवर्क साधारण १५ ते २० मिनिटांत करण्याची क्षमता असल्याचा कंपनीचा दावा आहे.

यामुळे नागरिकांना होणारा त्रास कमी करण्याबरोबरच वाहतूक सुरळीत ठेवण्यासाठीही या यंत्रणेचा उपयोग होऊ शकतो.

पावसाळ्यात रस्त्यांवर खड्डे निर्माण होण्याचे प्रमाण वाढते आणि पारंपरिक पद्धतीने पॅचवर्क करताना अनेक तांत्रिक अडचणी निर्माण होतात. संबंधित कंपनीच्या प्रतिनिधींनी पावसाळी परिस्थितीतही या पद्धतीने केलेल्या पॅचवर्कची कार्यक्षमता टिकून राहते, असा दावा प्रात्यक्षिकावेळी केला.

महापालिका प्रशासनाकडून मात्र यंत्रणेचा प्रत्यक्ष वापर, कामाचा दर्जा, टिकाऊपणा, खर्च, तांत्रिक परिणामकारकता आणि शहरातील विविध प्रकारच्या रस्त्यांवरील उपयुक्तता यांचा सविस्तर अभ्यास करूनच पुढील निर्णय घेण्यात येणार आहे.

महापालिका मुख्यालयासमोर असलेल्या रस्त्यावरील खड्ड्यावर या यंत्रणेच्या माध्यमातून प्रत्यक्ष पॅचवर्क करून दाखविण्यात आले. महापौर धीरज सूर्यवंशी, स्थायी सभापती अतुल माने, विरोधी पक्षनेते मंगेश चव्हाण, आयुक्त संजिता महापात्र तसेच उपस्थित नगरसेवकांनी संपूर्ण प्रक्रिया प्रत्यक्ष पाहून यंत्रणेची माहिती घेतली.

प्रात्यक्षिकादरम्यान यंत्रणेची कार्यपद्धती, पॅचवर्कसाठी लागणारा वेळ, आवश्यक मनुष्यबळ, साहित्याचा वापर, संभाव्य खर्च आणि पॅचवर्कची गुणवत्ता याबाबत संबंधित कंपनीच्या प्रतिनिधींकडून माहिती घेण्यात आली.

शहरातील रस्त्यांची गुणवत्ता सुधारण्या बरोबरच खड्ड्यांची तातडीने दुरुस्ती करण्यासाठी उपलब्ध असलेल्या आधुनिक तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर करण्यावर महापालिका प्रशासनाचा भर आहे. विशेषतः मुख्य रस्ते, वर्दळीचे मार्ग, चौक तसेच नागरिकांच्या दैनंदिन वाहतुकीच्या दृष्टीने महत्त्वाच्या ठिकाणी निर्माण होणारे खड्डे तातडीने बुजविण्यासाठी अशा यंत्रणेचा उपयोग होऊ शकतो.

महापालिका प्रशासनाकडून संबंधित यंत्रणेची तांत्रिक व आर्थिक व्यवहार्यता तपासून महापालिकेच्या माध्यमातून या सेवाचा वापर करण्याबाबत पुढील कार्यवाही करण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत.

‘त्वरित दुरुस्ती, सुरक्षित वाहतूक’ हा उद्देश ठेवून रस्त्यांवरील खड्ड्यांमुळे वाहन चालकांना होणारा त्रास, वाहतुकीवरील परिणाम तसेच अपघातांचा धोका लक्षात घेता खड्ड्यांची वेळेत दुरुस्ती करणे आवश्यक आहे. आधुनिक यंत्रणेच्या माध्यमातून ‘त्वरित दुरुस्ती–सुरक्षित वाहतूक–चांगले रस्ते’ या उद्देशाने महापालिकेच्या रस्ते देखभाल व्यवस्थेला अधिक गतिमान करण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.

आयुक्त संजिता महापात्र यांनी यावेळी रस्त्यांच्या देखभालीमध्ये आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून कामाचा वेग आणि गुणवत्ता वाढविण्याच्या दृष्टीने प्रशासनाकडून आवश्यक ती कार्यवाही करण्यात येत असल्याचे सांगितले.

महापालिका प्रशासनाच्या या पुढाकारामुळे सांगली शहरातील रस्ते देखभाल व्यवस्थेला आधुनिक तंत्रज्ञानाची जोड मिळून खड्ड्यांच्या तातडीच्या दुरुस्तीसाठी अधिक गतिमान यंत्रणा उभारण्याच्या दिशेने महत्त्वाचे पाऊल पडणार आहे